Reactie Hivos op artikel Boekestijn Wees humaan, bezuinig op de derde wereld

13 januari, 2010

KRITIEK BOEKESTIJN OP ONTWIKKELINGSHULP RAAKT KANT NOG WAL

Dat Arend-Jan Boekestijn erin slaagt om een paar miljard te bezuinigen op ontwikkelingssamenwerking mag geen verrassing heten. Als de defensiespecialisten van de SP of Groen Links gevraagd was hun licht over defensie te laten schijnen, of de PVV bezuinigingssuggesties voor het immigratiebeleid had mogen doen, dan was er vast ook wel substantieel bezuinigd.

Opmerkelijker is de argumentatie waarmee Boekestijn dat doet. Nog even afgezien van de tamelijk bizarre liberale variant op de Verelendungstheorie die Boekestijn voor Afrika aan het slot opdist – oorlog helpt om staten te vormen, daar zijn wij immers ook groot van geworden – hangt zijn betoog van onbewezen aannames en halve waarheden aan elkaar. Laat ik er twee uitlichten. Ngo’s, aldus Boekestijn, worden vaak geleid door mensen die weinig verstand hebben van de private sector. Tja, dat geldt voor de brandweer ook, of het basisonderwijs. Persoonlijk vind ik het zeer aanbevelenswaardig dat de directeur van de school van mijn kinderen meer verstand heeft van onderwijs dan van “salesmanagement”. Verder zijn er natuurlijk ook nog gespecialiseerde clubs, zoals de microkredietinstellingen, waar mensen volledig in de private sector zijn onderlegd – maar die laat Boekestijn in zijn ongenuanceerde betoog gemakshalve maar achterwege.

Vervolgens beweert Boekestijn zonder met de ogen te knipperen dat diezelfde directies van ngo’s evaluaties keer op keer aan hun laars lappen. Pardon? Uit wat voor obscure bron haalt hij dat nou weer vandaan? Lang niet alles gaat goed in ontwikkelingssamenwerking, maar er wordt bovengemiddeld veel en ook kritisch geëvalueerd. En zo hoort het ook. En er is geen evaluatie die in de la gestopt wordt, omdat de conclusies nu even niet uitkomen – binnen mijn organisatie ken ik ze in ieder geval niet.

Op basis van deze twee beweringen – geen verstand van de private sector en geen interesse in evaluaties – komt Boekestijn vervolgens tot de aanbeveling om ngo’s tot hogere efficiëntie te dwingen door subsidies nagenoeg geheel af te schaffen. Het spijt me bijzonder, maar als er iets is wat de efficiëntie van goede doelen organisaties tegengaat dan is het wel de noodzaak om zoveel mogelijk geld op de markt op te halen. Fondsenwerven is immers een kostbare aangelegenheid, gemiddeld 15-20% van het bedrag dat wordt opgehaald. Geld dat niet naar ontwikkelingslanden gaat. Bovendien kunnen binnen subsidiekaders heldere afspraken gemaakt worden over hoe de gesubsidieerde activiteiten geëvalueerd en verantwoord worden – precies wat Boekestijn wil.

In zijn verhaal stapelt Boekestijn een hele serie onbewezen aannames en halve waarheden op elkaar. Dat is jammer, ook al omdat sommige opmerkingen wel degelijk interessant zijn. Ontwikkelingssamenwerking kan zeker beter. Ik vind het ook normaal dat de begroting van Ontwikkelingssamenwerking kritisch tegen het licht wordt gehouden – maar dan wel graag op basis van de juiste argumenten. Boekestijn draagt ze nauwelijks aan.

Lees ook