Marco geeft kleur aan de verkiezingen in Guatemala

LHBT’s in Guatemala hebben dagelijks te maken met discriminatie. De meeste politieke partijen doen er weinig aan om dat te veranderen. In de strijd om stemmen spreken ze zich hardop uit voor het traditionele gezin, zoals dat wordt gezien door de conservatief christelijke meerderheid. Dat ze daarmee delen van de bevolking uitsluiten en stigmatiseren, nemen ze voor lief. Met de landelijke verkiezingen op komst wilde Marco Vinicio Loarca, directeur van de lokale organisatie SOMOS, aan die houding een weerwoord geven.

In een rustige zijstraat in Zone 2 van Guatemala City zit het gebouw van SOMOS. Aan de gevel een grote banner in de regenboogkleuren met de tekst ‘libres, fuertes y orgullosos, vrij, sterk en trots. Hier zit SOMOS en iedereen mag het weten. We worden ontvangen door Marco en hij praat ons bij over het project ‘kleurrijke verkiezingen’. Een project dat dankzij bijdragen van Nederlandse Hivos donateurs indrukwekkende resultaten boekte.

Twee vlaggen naast elkaar

Al een paar jaar onderhoudt Marco goede contacten met het ‘Tribunal Supremo Electoral’ (TSE), de officiële organisatie die verantwoordelijk is voor de verkiezingen in Guatemala. De activisten van SOMOS maakten een plan om deze ingang te gebruiken om de verkiezingen voor 2019 inclusief te maken voor de LHBT-gemeenschap. Zo ontstond het project ‘kleurrijke verkiezingen’.

Een belangrijk resultaat werd al aan het begin van het project geboekt. Marco laat een foto zien van een bijeenkomst in het kantoor van TSE. Daar in de grote vergaderzaal staan de vlag van Guatemala en de regenboogvlag gebroederlijk naast elkaar. Een niet eerder vertoond beeld in een officieel regeringsgebouw. Symbolisch minstens even belangrijk als de overeenkomst die op dat moment onder toeziend oog van de pers tussen TSE en SOMOS wordt ondertekend. Samen gaan ze aan de slag om de verkiezingen divers te maken.

SOMOS en TSE tekenen een overeenkomst over de positie van LHBT's in Guatemala
TSE en SOMOS ondertekenen de samenwerkingsovereenkomst. In de hoek staan de vlag van Guatemala en de regenboogvlag naast elkaar.

Verkiezingen zijn voor iedereen

Het signaal was duidelijk. Wat betreft de TSE zijn de verkiezingen voor iedereen, ongeacht je geaardheid of identiteit. De reacties van het publiek waren wisselend. Marco kreeg felicitaties voor het bereiken van deze mijlpaal. Maar er was, zoals verwacht, ook veel kritiek op de TSE die door sommigen zelfs als verraders werden gezien.

SOMOS organiseerde ook andere activiteiten rond verkiezingstijd. Marco en zijn mensen gaven voorlichtingen aan medewerkers van de stembureaus. Er werden campagnes ontwikkeld om LHBT’s in Guatemala aan te moedigen zich te registeren voor de verkiezingen en ook te gaan stemmen. De campagnes werden ook verspreid via de officiële kanalen van de TSE. Er zijn gesprekken geweest met politieke partijen om de ervaringen en behoeften van de LHBT-gemeenschap te delen. En op de dag van de verkiezingen waren in 21 stembureaus getrainde vrijwilligers aanwezig om eventuele misstanden waar te nemen. De verkiezingen in Guatemala waren kleurrijker dan ooit tevoren!

Op het kantoor van SOMOS in Guatemala
Een groep aan het werk op het kantoor van SOMOS in Guatemala.

Internationaal vervolg

De aanpak van SOMOS is ook anderen opgevallen. Marco werd uitgenodigd om op een congres in Colombia aan vertegenwoordigers uit diverse Latijns-Amerikaanse landen te vertellen over zijn werk. Zo is hij een voorbeeld voor anderen en krijgt zijn aanpak mogelijk een internationaal vervolg.

Marco wordt emotioneel als hij over de behaalde resultaten spreekt. Het laat zien dat wat de organisatie doet echt uit het hart komt. Hij vindt het jammer dat het project nu is afgelopen, maar heeft genoeg ideeën voor de volgende verkiezingen. Hij hoopt dat LHBT’s dan niet alleen meer gaan stemmen, maar ook verkiesbaar zijn.

Marco staat voor het kantoor van SOMOS, een organisatie die vecht voor de positie van LHBT's in Guatemala.
Marco staat voor het kantoor van SOMOS, de organisatie die zich inzet voor LHBT’s in Guatemala. Op de vlag staat: vrij, sterk en trots.

Hivos in Guatemala

We werken al decennia aan de verbetering van de positie van de LHBT-gemeenschap in Latijns-Amerika. Omdat onze strijd tegen discriminatie nog niet gestreden is, starten we met twee nieuwe projecten in regio. Met één project richten we ons in het bijzonder op de rechten van jonge LHBT’s in Guatemala.