Bert Janssens

Begin maart was het nog hartje zomer in Kaapstad. 35 graden. Zo niet meer. Het gerucht ging dat er walvissen in de baai te zien waren. Dat hebben we niet kunnen checken. Een belangrijk deel van de korte veldtocht die Floor Maas, Peter de Baan en ik namens De Vloer Op door Kaapstad hielden speelde zich af tussen de vier muren van het theater.

Daar hielden we de audities voor de Zuid-Afrikaanse versie van De Vloer Op. Toch hadden we het idee dat we veel van Kaapstad en Zuid-Afrika gezien hadden.

Sinds vijftien jaar is het Cultuurfonds een van de pijlers van het werk van Hivos, het humanistisch instituut voor ontwikkelingssamenwerking. Het fonds gaat uit van het belang van de ontwikkeling van kunst en cultuur als essentiële voorwaarde voor de emancipatie van ontwikkelingslanden.

Eigenwaarde

Het ondersteunt theatergroepen, filmers en andere kunstenaars, die door hun werk in hun land bijdragen aan het versterken van zelfbewustzijn, van het gevoel van eigenwaarde. Kon HUMAN geen aandacht geven aan de vijftiende verjaardag van het fonds in 2010, dat was ruim een jaar geleden de vraag van Hivos aan HUMAN.

Het antwoord is dat we vandaag voor de tweede keer op weg zijn naar Kaapstad. Nu met z'n zevenen. Tripoli zijn we op moment van schrijven net voorbij. Aanstaande zondag nemen we in het Kaapse Baxter Theatre twee afleveringen op van De Vloer Op.

Saskia Temmink en Gijs Scholten van Asschat vormen de Nederlandse inbreng. De andere zeven acteurs behoren tot de top van de Zuid-Afrikaanse theater- en filmwereld. Dankzij Mike van Graan, steunpunt van het Cultuurfonds in Afrika en begenadigd regelaar, hebben we begin maart de acteurs, afkomstig uit de verschillende bevolkingsgroepen van Zuid-Afrika, kunnen casten. Eveneens dankzij zijn netwerk zijn schrijvers en journalisten aan de slag gegaan voor de improvisatie-opdrachten aan de acteurs.

Diepere laag

De audities waren een wondere manier om Zuid-Afrika - altijd een beetje, natuurlijk - te leren kennen. De wijze waarop de acteurs de opdrachten die wij ze gaven oppakten was een klein bewijs van de juistheid van het uitgangspunt van het Hivos Cultuurfonds om de intrinsieke waarde van kunst een centrale plaats in ontwikkelingsbeleid toe te kennen.

Journalistieke informatie is een ding, de emotionele meerwaarde die de acteurs realiseerden boorde een diepere laag aan van het dagelijks leven in Zuid-Afrika. Een inkijkje in de morele stand van het land. Begin maart waren het nog besloten audities. Zondag gaat het er met publiek om het echt om.

Vanwege het WK Voetbal worden we meer dan ooit geïnformeerd over Zuid-Afrika. Slagen wij erin om door het talent van de acteurs - als complement van alle informatie - een glimp van het werkelijke hart van Zuid-Afrika te laten zien? Bezorgen wij zo het Hivos Cultuurfonds een waardig cadeau voor zijn vijftiende verjaardag?

Improviseren blijft improviseren. De spanning - lukt het wel, lukt het niet - is er altijd. Morgen zetten we productioneeel en redactioneel de laatste puntjes op de i. Daarna is het aan de acteurs. Uitzending is vlak na het begin van het WK op Nederland 2. To be continued......

De Vloer Op in Zuid-Afrika is te zien op woensdag 16 en 23 juni, 23.24 uur, Ned. 2.